آیا واریس باعث مرگ می شود و کشنده است؟ عوارض و خطرات واریس
واریس در اغلب اوقات خطر مرگ ندارد اما اگر با عارضه ای همچون آمبولی ریه همراه شود می تواند در موارد نادری خطرناک و کشنده باشد.
واریس در اغلب اوقات خطر مرگ ندارد اما اگر با عارضه ای همچون آمبولی ریه همراه شود می تواند در موارد نادری خطرناک و کشنده باشد.
اگر بخواهیم به صورت کوتاه و کلی به این سوال پاسخ دهیم، جواب خیر است زیرا واریس در اغلب اوقات خطر مرگ ندارد. اما طبق مطالعه واریس شدید و خطر مرگ و میر بیماران مبتلا به واریس در معرض خطر حوادث قلبی و عروقی و مرگ و میر هستند و اگر با عوارضی مانند آمبولی ریه، از دست دادن خون شدید، عفونت گسترده و یا با بیماری های زمینه ای دیگر مانند بیماری های قلبی، کلیوی یا دیابت به خصوص در افراد مسن شود، می تواند در مواردی نادر کشنده باشد.
برای این که در مورد این خطرات و عوارض بیشتر بدانید پیشنهاد می کنیم تا انتهای مطلب با ما همراه باشید.
خطرات واریس
هنوز آمار دقیقی از مرگ و میر ناشی از واریس وجود ندارد زیرا برآورد درست این مسئله پیچیده است و به عوامل مختلفی مانند بیماری های زمینه ای، نوع درمان، سن، جنس و عوارض ناشی از آن بستگی دارد.
اما مهم ترین عوارض واریس که باید آن ها را جدی بگیرید و ممکن است خطرآفرین باشند عبارتند از:
آمبولی ریه ناشی از واریس
در واقع آمبولی ریه زمانی اتفاق می افتد که لخته های خونی که در رگ های واریسی پا تشکیل شده اند حرکت کرده و به سمت ریه ها می روند. مسدود شدن رگ های ریوی به وسیله این لخته ها باعث درد قفسه سینه، تنگی نفس و حتی مرگ خواهد شد. برای اطلاعات بیشتر در این زمینه خواندن مقاله ارتباط واریس پا و آمبولی ریه را به شما پیشنهاد می کنیم.
باید توجه داشت که لخته های خونی معمولاً در سیاهرگ های عمقی پا (DVT) تشکیل می شوند اما واریس های سطحی شدید و درمان نشده می توانند با ایجاد التهاب و کندی جریان خون، زمینه ساز انتقال لخته به سیستم عمقی و در نهایت بروز آمبولی ریه شوند.
البته همه آمبولی ها باعث مرگ آنی نمی شوند. گاهی لخته های کوچک به تدریج و مداوم از رگ های واریسی به ریه می روند و باعث تخریب تدریجی بافت ریه و بیماری فشار خون ریوی می شوند که سال ها بعد فرد را از پا در می آورد.
خونریزی شدید
ضعیف شدن دیواره رگ ها در واریس و تجمع خون در آن ها سبب می شود اگر ضربه یا فشاری به رگ واریسی وارد شود، رگ ها پاره شوند و خونریزی کنند. در واریس های پیشرفته، پوست روی رگ ها بسیار نازک می شود. در این حالت حتی یک ضربه کوچک یا خراش سطحی می تواند باعث خونریزی شدید و فورانی شود که به دلیل فشار بالای وریدی، بند آوردن آن برای بیمار دشوار است و نیاز به اقدامات اورژانسی دارد.
گاهی از دست دادن خون شدید در اثر واریس ممکن است باعث شوک هیپوولمیک شود که به دلیل عدم دریافت اکسیژن کافی به خاطر از دست دادن خون است. این عارضه می تواند باعث مرگ شود.
این خونریزی حتی ممکن است در اثر گرمای محیط یا سایش ملحفه در هنگام خواب، ایجاد شود و به دلیل فشار بالای خون در عروق واریسی، خونریزی به صورت فورانی رخ می دهد. از آنجا که این اتفاق در خواب اتفاق می افتد و معمولاً دردی ایجاد نمی کند، بیمار متوجه خونریزی یا افت فشار خون نمی شود.
این موضوع به ویژه در افراد مسن که داروهای رقیق کننده خون مصرف می کنند، می تواند منجر به شوک ناشی از کم خونی و در موارد حاد، تهدید جدی سلامتی شود.
عفونت گسترده
زخم هایی که بر اثر واریس به وجود می آیند می توانند در صورت عدم رسیدگی عفونت کنند. اگر این عفونت گسترش پیدا کند می تواند به اندام های داخلی آسیب بزند. همچنین اگر این عفونت وارد خون شود، بسیار خطرناک است.
بنابراین عدم درمان واریس در درازمدت باعث ایجاد زخم های باز در نزدیکی مچ پا می شود. همان طور که گفته شد، این زخم ها مستعد عفونت های باکتریایی شدیدی هستند که در صورت ورود عفونت به جریان خون، می تواند زندگی بیمار را تهدید کند.
مرگ بافت
کاهش جریان خون بر اثر واریس در رگ ها سبب می شود تا بافتِ اندام خون کافی جهت تغذیه و اکسیژن دریافت نکند و مرگ بافت و آسیب به اندام اتفاق بیفتد.
در واقع تجمع خونِ تیره و فاقد اکسیژن در پا، فضای کافی برای ورود خون تازه و سرشار از مواد مغذی را باقی نمی گذارد. این وضعیت در درازمدت باعث تغییر رنگ پوست به قهوهای تیره، سفت شدن بافت و در نهایت ایجاد زخم های مزمنی می شود که به دلیل فقرِ اکسیژن، می توانند عامل ایجاد مرگ بافتی و سیاه شدن پوست شوند.
- فشار بر بطن راست قلب
سیاهرگ ها وظیفه دارند خون را بر خلاف جاذبه زمین به سمت قلب (دهلیز و بطن راست) برگردانند. در بیماری واریس، دریچه های این رگ ها تخریب شده و خون در پاها محبوس یا اصطلاحا دچار ایستایی می شود.
وقتی حجم زیادی از خون در اندام های تحتانی تجمع می یابد، قلب مجبور است برای ایجاد مکش کافی و بازگرداندن این خون به چرخه اصلی، با قدرت بسیار بیشتری منقبض شود. این تلاش مداوم در درازمدت می تواند منجر به بزرگ شدن و در نهایت خستگی بطن راست قلب شود.
بنابراین درمان واریس تنها یک اقدام زیبایی یا برای رفع درد پا نیست؛ بلکه یک اقدام پیشگیرانه برای حفظ سلامت قلب است. با بهبود جریان خون در پاها، شما در واقع یکی از موانع جدی بازگشت خون به قلب را برمی دارید و از فرسودگی زودهنگام عضله قلب جلوگیری می کنید.
عواملی که عوارض و خطر مرگ ناشی از واریس را افزایش می دهند
از جمله عوامل مهمی که خطرات واریس را چند برابر می کنند می توان به موارد زیر اشاره کرد:
بیماری های زمینه ای
بیماری های قلبی، کلیوی، ریوی و دیابت احتمال خطر واریس را بیشتر می کنند. بنابراین اگر مبتلا به هر یک از این بیماری ها هستید حتما درمان واریس را جدی بگیرید و زیر نظر یک متخصص با تجربه واریس آن را انجام دهید.
مطالعه مقاله آیا واریس پا با بیماری های قلبی ارتباط دارد؟ می تواند جالب و مفید باشد.
سن بالا
کسانی که سن بالاتری دارند و به خصوص سالمندان به دلیل ضعیف بودن سیستم ایمنی و افت کارایی بدن نسبت به برخی عوارض مانند عفونت حساس تر هستند. پس لازم است افراد مسن جدیت و پیگیری بیشتری در این مورد داشته باشند.
سابقه لخته شدن خون (ترومبوز)
افرادی که قبلاً سابقه لخته در ورید عمقی داشته اند در صورت ابتلا به واریس، با احتمال بسیار بیشتری دچار عوارض کشنده مانند آمبولی می شوند.
چاقی مفرط و کم تحرکی شدید
وزن زیاد فشار مضاعفی بر دریچه های قلب و رگ های آسیب دیده وارد کرده و سرعت تخریب بافت و ایجاد عفونت را دوچندان می کند.
عدم توجه و درمان واریس
عدم توجه و درمان واریس سبب شدید تر و مزمن شدن آن خواهد شد. هرچه این بیماری پیشرفت کند عوارض و خطرات آن هم بیشتر خواهد بود.
نتیجه گیری
اگر چه واریس به ندرت می تواند مستقیما باعث مرگ شود، ولی خطرات و عوارضی مانند آمبولی ریه یا عفونت که می توانند کشنده باشند با واریس ارتباط دارند.
پس اگر به خصوص مبتلا به بیماری های زمینه ای و یا سالمند هستید پیشگیری و درمان زود هنگام بسیار مهم و ضروری به نظر می رسد.
سوالات متداول
۱- آیا واریس درمان قطعی و غیر قابل بازگشت دارد؟
بله. امروزه روش های درمان واریس بسیار پیشرفت کرده اند و انواع مختلفی از درمان ها وجود دارند که می توانند به صورت قطعی و راحت واریس را برطرف کنند.
۲- آیا غیر از جراحی درمان دیگری هم برای واریس وجود دارد؟
بله. درمان هایی که اکنون برای درمان واریس به کار می روند عموما غیر تهاجمی و بدون نیاز به جراحی یا برش و بخیه می باشد.
اگر می خواهید در مورد این درمان ها اطلاعات بیشتری کسب کنید خواندن مقاله درمان واریس می تواند مفید باشد.
۳. آیا واریس می تواند منجر به قطع عضو شود؟
در موارد بسیار نادر و شدید، بله. اگر واریس پیشرفته منجر به ایجاد زخم های عفونی مزمن شود و بیمار به دلیل دیابت یا بیماری عروق محیطی، توانایی ترمیم بافت را نداشته باشد، عفونت می تواند به استخوان برسد و در نهایت قطع عضو تنها راه نجات جان بیمار باشد.
۴. از کجا بفهمم ورم پای من نشانه لخته خون است یا فقط واریس معمولی؟
ورم ناشی از واریس معمولاً در طول روز ایجاد شده و با استراحت بهتر می شود. اما ورم ناشی از لخته (DVT) معمولاً ناگهانی است، با درد شدید همراه است، پوست را قرمز یا کبود می کند و با بالا گرفتن پا یا استراحت بهبودی چندانی نمی یابد.
۵. آیا رگ های واریسی ممکن است بترکند؟
بله، به این وضعیت خونریزی وریدی می گویند. چون فشار خون در رگ های واریسی بالاست و پوست روی آن ها نازک شده، یک ضربه کوچک یا حتی گرمای حمام می تواند باعث پارگی رگ و خونریزی شدید شود که باید فوراً با فشار مستقیم کنترل شود.
۸. چرا پوست پای من در محل واریس تیره و سفت شده است؟
این نشانه تغییرات بافتی پیشرفته است. خونِ ساکن در رگ ها باعث نشت آهن به پوست می شود که رنگ آن را قهوهای می کند. اگر درمان نشود، پوست سفت و شکننده شده و مستعد ایجاد زخم واریس می شود.