نکات طلایی در پیشگیری از واریس پا: توصیه های یک متخصص واریس

بهترین و مهمترین راهکارها و روش های در امان ماندن و پیشگیری از واریس پا از زبان یک پزشک فوق تخصص واریس که به شما کمک می کند تا از ایجاد یا پیشرفت این بیماری و یا مزمن شدن آن جلوگیری کنید.

• آناتومی سیاهرگ ها و چرایی ایجاد واریس پا
• چگونه از پیشرفت واریس جلوگیری کنیم؟
•  آیا دارویی جهت پیشگیری از واریس وجود دارد؟
• برای جلوگیری و پیشگیری از واریس چه بخوریم؟
• پیشگیری از واریس در جوانی
• پیشگیری از واریس بارداری

بسیاری از افراد امروزه به دلیل بالا رفتن هزینه های پزشکی ترجیح می دهند تا پیشگیری را بر درمان ترجیح دهند. واریس هم یکی از بیماری هایی است که به راحتی و تنها با انجام چند راهکار و رعایت چند اصل ساده می توانید از وقوع آن جلوگیری و پیشگیری کنید.

در واقع سیستم سیاهرگی بدن ما وظیفه دشوار انتقال خون برخلاف جهت جاذبه زمین به سمت قلب را بر عهده دارد؛ هر گونه اختلال در این عملکرد منجر به تجمع خون و نهایتا واریس می شود.

مسلما با یک جستجوی ساده در اینترنت می توانید مطالب زیادی در مورد این موضوع پیدا کنید. اما اگر این روش ها مانند این مقاله، توسط یک پزشک متخصص واریس به شما ارائه و توصیه شده باشد؛ پیشگیری از واریس پا را برای شما امکان پذیر و قطعا انجام آن ها موثرتر خواهد بود!

اما بهتر از قبل از هر چیز بدانید که در تحقیقی تحت عنوان پیشگیری واریس به این نتیجه رسیده اند که پیشگیری از این بیماری با شناخت عوامل خطر و کنترل عواملی (مانند چاقی و ایستادن طولانی مدت) آغاز می شود. بهبود گردش خون و تقویت عضلانی به ویژه در ساق پا نیز به جلوگیری از واریس کمک می کند.

آناتومی سیاهرگ ها و چرایی ایجاد واریس پا

برای درک بیشتر پیشگیری باید بدانیم در بدن و رگ ها چه می گذرد. سیاهرگ های پا دارای دریچه های یک طرفه به نام لانه کبوتری هستند. وظیفه این دریچه ها جلوگیری از بازگشت خون به سمت پایین بر اثر جاذبه است. در حالت ایستاده، فشار ستون خون روی این دریچه‌ ها به حداکثر می‌ رسد.

وقتی این دریچه‌ ها یا دیواره عروق به دلیل فشارهای مکانیکی مداوم ضعیف شوند، خون در رگ تجمع یافته و باعث ایجاد فشاری به نام "فشار خون وریدی" می‌ شود که عامل اصلی گشاد شدن و پیچ‌ خوردگی رگ‌ هاست. وقتی این دریچه یا دیواره عروق ضعیف شوند، خون در رگ تجمع یافته و باعث گشاد شدن و پیچ خوردگی رگ ها می شود که ما آن را به نام واریس می شناسیم.

چگونه از پیشرفت واریس جلوگیری کنیم؟

راهکارهای زیر تاثیر بسیار زیاد و فوق العاده ای در جلوگیری از واریس دارند:

۱- استفاده از جوراب واریس

استفاده از این جوراب نه‌ تنها به کاهش علائم سنگینی و خستگی پا کمک می‌ کند بلکه می‌ تواند از پیشرفت آن نیز جلوگیری کند. این جوراب ها با ایجاد فشار تدریجی، بیشترین فشار را در مچ پا و کمترین فشار را در سطوح بالاتر وارد می کنند تا خون را به سمت بالا هدایت کنند.

• انتخاب براساس نیاز: بسته به شغل و شرایطی که دارید باید از جوراب مناسب استفاده کنید. برای مثال، جوراب‌ های پیشگیرانه برای پروازهای طولانی با جوراب‌ های درمانی متفاوت هستند.
• اندازه استاندارد: از نظر قد باید تا زانو یا کشاله ران بالا بیاید. اندازه نامناسب نه تنها کمکی نمی‌ کند بلکه با ایجاد اثر "تورنیکه" یا بستن مسیر خون، می‌ تواند وضعیت واریس را بدتر کند.
• کلاس فشاری:

کلاس ۱ (خفیف): مناسب برای پیشگیری در افرادی که علائم اولیه مثل رگ‌ های تارعنکبوتی دارند.

کلاس ۲ (متوسط): این کلاس فشاری استاندارد طلایی برای افرادی است که دچار تورم واضح مچ پا هستند یا سونوگرافی آن‌ ها نارسایی در وریدها را نشان داده است.

از نظر میزان فشار نیز می‌ توانید از کلاس فشاری یک استفاده کنید ولی در صورتی‌ که واریس‌ های شما شدید است و یا دچار تورم پا هستید بهتر است از کلاس فشاری ۲ استفاده کنید.

خواندن مقاله جوراب واریس که به طور کامل در مورد این نوع جوراب، انواع، کاربرد، معایب و مزایای آن توضیح داده است، می تواند برای شما مفید باشد.

دقت داشته باشید که اگر مبتلا به واریس هستید، استفاده از این جوراب به تنهایی کمکی به درمان شما نخواهد کرد و تنها از پیشرفت علائم و بیماری جلوگیری خواهد کرد.

۲- اجتناب از ایستادن یا نشستن طولانی مدت

ایستادن و نشستن طولانی‌ مدت ممنوع است! وقتی بی حرکت هستید، پمپ عضلانی ساق پا از کار می افتد و خون در سیاهرگ ها لخته یا متراکم می شود.

متاسفانه به دلیل سبک زندگی دیجیتال، امروزه افراد ساعت ها پشت کامپیوتر یا گوشی به دست می نشینند. توصیه می شود موارد زیر را حتما رعایت کنید:

• از اپلیکیشن های یادآور استفاده کنید و هر چند دقیقه یک بار حرکات کششی انجام دهید.
• در محیط کار یا منزل سعی کنید هر ۳۰ دقیقه، ۱ الی ۲ دقیقه بلند شوید و راه بروید.
• در طول روز برای پیشگیری واریس چند بار به مدت چند دقیقه پاهای خود را بالاتر از سطح قلب خود نگه دارید.

۳- برای پیشگیری از واریس از ابزارهای ارگونومیک (چهارپایه زیرپا) استفاده کنید

اگر شغل پشت میزنشینی دارید و مدت زمان زیادی را در حال نشسته هستید؛ توصیه می‌ شود که یک چهارپایه با ارتفاع حدود ۵۰ سانتی‌ متر زیر میز خود بگذارید تا پاهای شما کاملاً بالا بیایید و فشار از روی وریدها برداشته شود.

۴- انجام ورزش های ایزومتریک و درجا

حتی در حالت نشسته هم می توانید به گردش خون کمک کنید. یک روش عالی برای بهبود جریان خون پا این است که به‌ صورت درجا مچ پا را کاملاً به عقب و جلو حرکت دهند به‌ طوری‌ که عضله پشت ساق تحت فشار قرار گیرد. علاوه بر این هنگام نشستن پاهای خود را در هر دو جهت از مچ پا بچرخانید و دایره های کوچکی ایجاد کنید. این کار باعث تقویت عضله ساق و بهبود گردش خون پا می‌ شود.

۵- خداحافظی با لباس های تنگ

از پوشیدن شلوارهای جذب (اسکینی)، گن های سفت یا کمربندهای تنگ خودداری کنید. این لباس ها مانند یک سد در مسیر بازگشت خون عمل کرده و باعث ایجاد فشار معکوس در سیاهرگ ها می شوند. به خصوص اگر این کار را به صورت عادت و طولانی مدت انجام می دهید با خطر بیشتری مواجه خواهید بود.

۶- انتخاب کفش اصولی

کفش پاشنه بلند و نامناسب در طولانی مدت باعث ضعف عضلات می شود و گردش خون را مختل می‌ کند. برای پیشگیری، از کفش هایی با کفی و پاشنه استاندارد استفاده کنید. اگر می خواهید بدانید چه کفش هایی برای پیشگیری از واریس پا مناسب هستند مقاله کفش مناسب و مخصوص واریس پا به طور کامل به این سوال پاسخ می دهد.

۷- اصلاح عادات نشستن (پا روی پا نیندازید)

هنگام نشستن عادت کنید پا روی پا نیندازید؛ این کار باعث فشرده شدن رگ های پشت زانو و اختلال در گردش خون می شود. بنابراین بهتر است اصول درست نشستن را رعایت کنید.

۸- کنترل وزن

اضافه وزن به‌ خصوص در شاخص توده بدنی بالای ۳۰، فشار مکانیکی زیادی به دریچه های سیاهرگی وارد می کند و باعث تشدید بیماری واریس می‌ شود. پس در صورت اضافه وزن آن را کاهش دهید و هر کیلوگرم کاهش وزن، گامی بزرگ در جهت سلامت رگ ها خواهد بود. در یک مطالعه علمی با عنوان اقدامات پیشگیرانه و درمان های مختلف واریس چاقی و ایستادن طولانی مدت دلیل اصلی واریس شناخته شدند.

۹- درمان یبوست: ارتباط مستقیم گوارش و واریس

یبوست مزمن تهدیدی جدی برای واریس پا به علت افزایش فشار داخل شکمی و فشار به رگ‌ های پا به حساب می آید. پس در طول روز آب و موادی که فیبر کافی دارند به اندازه کافی مصرف کنید و در صورت عدم رفع مشکل از یک پزشک کمک بخواهید زیرا یبوست طولانی مدت و شدید نه تنها می تواند باعث ایجاد واریس در پا شود بلکه ممکن است باعث پیشرفت هموروئید یا واریس مقعدی نیز شود.

۱۰- کنترل فشار خون بالا

فشار خون بالا می تواند باعث ایجاد یا تشدید رگ های واریسی شود پس اگر مبتلا به فشار خون بالا هستید، حتماً آن را درمان کنید.

۱۱- ترک دخانیات و الکل

مصرف سیگار و الکل به دلیل آسیب و تخریب دیواره عروق احتمال تورم و نارسایی ورید پا را افزایش می‌ دهد.

۱۲- درمان ورم پا

اگر در معاینه و بررسی‌ های انجام‌ شده مشخص شد علت ورم پای شما واریس نیست، با مراجعه به متخصص مربوطه، ورم پا را درمان کنید. درمان ورم پا فشار اضافی روی رگ‌ های پا را کاهش داده و باعث بهبود جریان خون می‌ شود.

۱۳- ماساژ مناسب و اصولی پا

برای کمک به بهبود گردش خون پا می‌ توانید پاهای خود را روزانه ماساژ مناسب و مخصوص واریس پا دهید.

برای ماساژ توصیه می‌ شود پاهای خود را بالا ببرید (مثلاً روی یک بالش بگذارید) و سپس از بالا به پایین (از انگشتان پا به سمت زانو) به آرامی و بدون هیچ فشاری ماساژ دهید. این کار به تخلیه خون سیاهرگی پا و بهبود جریان خون پا کمک می‌ کند. برای نتیجه بهتر، می‌ توانید ماساژ را با یک سری از روغن‌ های گیاهی مانند روغن سیاه دانه که به بهبود کمک بیشتری می‌ کنند انجام دهید.

دقت داشته باشید که ماساژ پرفشار و غیراصولی نه تنها کمکی نخواهد کرد که حتی ممکن است باعث آسیب بیشتر به رگ های پا شود. بنابراین حتما ماساژ مناسب و مخصوص واریس پا را انجام دهید.

۱۴- فیزیوتراپی

 در افرادی که به علت کهولت سن یا بیماری‌ های صعب‌ العلاج قادر نیستند در طول روز راه بروند، انجام فیزیوتراپی هم باعث کمک به راه رفتن بیمار می‌ شود و هم باعث تقویت عضلات و بهبود گردش خون می‌ شود.

۱۵- طب سنتی و روش خانگی

استفاده از برخی روغن ها و گیاهان دارویی می توانند در پیشگیری یا کاهش علائم واریس پا تاثیر داشته باشند. اما نباید فراموش کنید که این روش ها تنها جنبه پیشگیری دارند و نمی توانند درمان قطعی برای این بیماری در نظر گرفته شوند. خواندن مقاله درمان واریس پا با طب سنتی و روش خانگی می تواند در این زمینه برایتان مفید باشد.

۱۶- داشتن ورزش و فعالیت منظم

کم تحرکی و نداشتن فعالیت منظم از جمله عواملی است که می تواند در بروز واریس پا نقش داشته باشد. سعی کنید روزانه حداقل ۱۰ تا ۲۰ دقیقه پیاده روی کنید. ورزش هایی مانند شنا، دوچرخه سواری و یوگا نیز برای جلوگیری از واریس بسیار مفید هستند.

۱۷- نوشیدن آب کافی

نوشیدن آب کافی و مایعات به تقویت و بهبود گردش خون کمک زیادی می کنند. وقتی بدن کم‌آب می‌ شود، غلظت خون افزایش می‌ یابد و جریان خون در سیاهرگ‌ های ظریف کندتر می‌ شود. این کندی حرکت خون، ریسک تشکیل لخته‌ های ریز و فشار به دریچه‌ ها را بالا می‌ برد. نوشیدن آب کافی در روز، به روان ماندن جریان خون وریدی کمک می‌ کند. یک یا دو لیوان آب میوه یا سبزی تازه به ویژه هر ترکیبی از سیب، چغندر، هویج، کرفس، مرکبات، جعفری یا آناناس نیز در پیشگیری از این بیماری مفید می باشد.

۱۸- رژیم غذایی مناسب

برای سلامت عروق، بدن به آنتی اکسیدان ها و بیوفلاونوئیدها نیاز دارد.

• خوراکی های مفید: اسفناج، بروکلی، سیر، حبوبات (عدس و لوبیا)، آجیل (بادام و پسته)، میوه های قرمز (گیلاس،توت) و ماهی سالمون.
• خوراکی های ممنوعه: غذاهای پرنمک (باعث احتباس آب و فشار به عروق می شوند)، فست فودها، چربی های اشباع و نوشابه های گازدار.

بنابراین داشتن یک رژیم غذایی سرشار از فیبر و ویتامین، پرهیز از غذاهای شور، چرب، فرآوری شده، نوشابه و فست فودها می تواند یکی از راه های جلوگیری از واریس باشد.

در صورت لزوم تحت نظر پزشک؛ استفاده از مکمل‌ های حاوی عصاره شاه‌ بلوط هندی یا عصاره هسته انگور می‌ تواند مفید باشد. این مکمل ها می توانند، نفوذپذیری مویرگ‌ ها را کاهش داده و با تقویت کلاژنِ دیواره رگ‌ ها، مانع از نشت مایعات به بافت‌ های اطراف و ایجاد تورم می‌ شود.

۱۹- بالا گرفتن پاها

در طول روز به مدت چندبار و هر بار حداقل ده دقیقه پاهای خود را بالاتر از سطح قلب خود قرار دهید (می توانید از بالش یا مبل و صندلی هم کمک بگیرید). این کار از تجمع خون در سیاهرگ ها جلوگیری و فشار وریدی را کم می کند. گذاشتن یک بالش زیر پا هنگام خواب هم می تواند مفید باشد.

برخی پزشکان حتی توصیه می‌ کنند شب‌ ها هنگام خواب، پاها را حدود ۱۵ تا ۲۰ سانتی‌ متر بالاتر از سطح قلب قرار دهید. این کار باعث می‌ شود فشار هیدرواستاتیک از روی دریچه‌های لانه کبوتری برداشته شده و بازگشت وریدی به سمت قلب با سرعت بیشتری انجام شود. این حرکت به تنهایی می‌ تواند تورم مچ پا (ادم) را در ابتدای صبح به حداقل برساند.

۲۰- دیابت را جدی بگیرید

دیابت کنترل نشده به مرور زمان باعث التهاب و آسیب به رگ های خونی می شود. کنترل دیابت و قند خون از تخریب دیواره عروقی و ضعف دریچه های سیاهرگی پیشگیری می کند.

۲۱- اجتناب از گرما و حرارت بیش از اندازه

گرما (سونا، حمام داغ یا نور مستقیم آفتاب) باعث گشاد شدن رگ ها و فشار به دریچه های وریدی می شود. قرار گرفتن در گرما ممکن است تورم پاها را افزایش و کارایی پمپاژ سیاهرگی را کاهش دهد. توصیه می‌ شود در پایان روز، پاهای خود را با آب سرد آبکشی کنید. آب سرد باعث انقباض ناگهانی دیواره سیاهرگ‌ ها شده، التهاب را کاهش می‌ دهد و به تقویت رگ‌ ها کمک می‌ کند. به همین دلیل، استفاده مداوم از سونا و جکوزی داغ برای افراد مستعد واریس توصیه نمی‌ شود. بنابراین از قرار گرفتن در محیط های گرم خودداری و از ضد آفتاب استفاده کنید.

۲۲- مشاوره پزشکی

در صورتی که سابقه خانوادگی ابتلا به واریس پا دارید و یا مبتلا به ناهنجاری های مادرزادی و بیماری هایی هستید که در معرض خطر ابتلا به این بیماری هستید، حتما تحت نظر و معاینه منظم متخصص باشید.

 آیا دارویی جهت پیشگیری از واریس وجود دارد؟

اکثر داروهایی که به‌ عنوان قرص یا کرم و پماد در داروخانه‌ ها وجود دارد عمدتاً در موارد خاصی مانند کاهش التهاب یا تورم ناشی از این عارضه مفید هستند و توصیه می‌ شود بدون مشورت با پزشک خود آن‌ ها را مصرف نکنید.

در واقع، هیچ دارویی وجود ندارد که بتواند دریچه‌ های تخریب‌ شده‌ی لانه کبوتری را مجدداً ترمیم کند، اما برخی از داروها برای مدیریت بیماری مورد استفاده هستند.

مهم‌ ترین داروهای مکمل و تخصصی در این حوزه عبارتند از:

• داروهای پزشکی: این داروها حاوی مقادیر بالایی از فلاونوئیدها هستند. مکانیسم اثر این ترکیبات، افزایش قدرت انقباضی دیواره سیاهرگ‌ ها و کاهش نفوذپذیری مویرگی است. پزشکان معمولاً این داروها را برای کاهش احساس سنگینی، ادم و پیشگیری از تغییر رنگ پوست تجویز می‌ کنند.

• مکمل‌ های گیاهی حاوی اسین: عصاره شاه‌ بلوط هندی که به صورت قرص در دسترس است، باعث کاهش آنزیم‌ های تخریب‌ کننده دیواره عروق شده و از نشت مایعات به بافت زیر پوست جلوگیری می‌ کند.

• ژل‌ ها و کرم‌ های موضعی: اکثر کرم‌ های واریس حاوی موادی مانند هپارین یا عصاره گیاهان خنک‌ کننده هستند. این ترکیبات قدرت نفوذ به لایه‌ های عمیق و بستن رگ‌ های بزرگ را ندارند اما با ایجاد اثر برودتی و بهبود جریان خون مویرگی، خارش و التهاب سطحی را به طور موقت تسکین می‌ دهند.

• آنتی‌اکسیدان‌ ها: مصرف ویتامین C و E به دلیل نقش کلیدی در کلاژن‌ سازی، به حفظ انعطاف‌ پذیری دیواره سیاهرگ‌ ها در برابر فشار خون کمک می‌ کند.

برای جلوگیری و پیشگیری از واریس چه بخوریم؟

برخی از رژیم‌ های غذایی به علّت محتوای فیبر بالا و پتاسیم باعث سلامت عروق می‌شوند. که در اینجا به برخی از این مواد خوراکی اشاره می‌ کنیم:

• سبزیجات به خصوص اسفناج، بروکلی، پیاز، سیر
• حبوبات به خصوص عدس و لوبیا
• آجیل به خصوص بادام و پسته
• میوه به خصوص گریپ‌ فروت، سیب، گیلاس، بلوبری
• غلات
• ماهی سالمون
• کاکائو

غذاهایی که برای واریس مضر است

برخی غذاها به طور غیر مستقیم در ایجاد و پیشرفت واریس تاثیر گذار هستند مانند:

• غذاهای پرنمک

• غذاهای سرخ شده

• گوشت قرمز

• غذاهای فرآوری شده

تنقلات، نوشابه های گازدار، غذاهای آماده و ...

• چربی های اشباع شده

کره، پنیر، بستنی و ...

پیشگیری از واریس در جوانی

بسیاری تصور می کنند واریس بیماری سالمندان است اما الگوهای غلط زندگی، جوانان را نیز در معرض خطر این بیماری قرار داده است. با رعایت نکات و مواردی که در این مقاله گفته شد تا حدود زیادی می توانید از واریس در جوانی پیشگیری کنید. اما رعایت و توجه به موارد زیر نیز در این سن به شما کمک زیادی خواهد کرد.

• سعی کنید همیشه تناسب اندام و وزن خود را رعایت کنید. داشتن وزن متناسب و جلوگیری از اضافه وزن یکی از عوامل موثر در جلوگیری از این بیماری خواهد بود.
• ورزش کردن را به صورت عادت و الگوی روزانه خود قرار دهید. اما این نکته را در نظر داشته باشید که برخی از ورزش ها ممکن است احتمال ابتلا به این مشکل را افزایش دهند. پس اگر به صورت ژنتیکی مستعد ابتلا هستید حتما رشته ورزشی که انتخاب می کنید را مدنظر داشته باشید.
• از ایستادن یا نشستن طولانی مدت یا هر فعالیتی که موجب فشار بیش از حد به پاها می شود خودداری کنید.
• برخی اوقات از روز به خصوص زمانی که احساس فشار و خستگی در پاهایتان حس می کنید، پاهایتان را با استفاده از یک تکیه گاه در حالت بالا و خلاف جهت زمین قرار دهید. این کار نه تنها باعث کمتر شدن احساس خستگی شما خواهد شد بلکه برای سلامت عروق و رگ های پا بسیار موثر خواهد بود.
• تغذیه و عادات غذایی سالمی داشته باشید و از مصرف مایعات کافی و مواد غذایی که در همین مقاله به آن اشاره کردیم غافل نشوید! 
• مصرف سیگار و الکل می تواند احتمال ابتلا و شدت این بیماری را در شما بیشتر کند.

پیشگیری از واریس بارداری

در دوران بارداری و حاملگی به دلیل افزایش حجم خون، فشار رحم روی لگن و پاها و تغییرات هورمونی که باعث شل شدن رگ ها می شوند؛ این بیماری بسیار شایع است.

با انجام این موارد و توجه به آن ها می توانید از تورم رگ ها پیشگیری کنید: 

• بالا نگه داشتن پاها

سعی کنید چند بار در طول روز پاهای خود را بالاتر از قلبتان نگه دارید.

• حفظ وزن

اگر چه در دوران بارداری همیشه افزایش وزن اتفاق می افتد اما مراقب باشید که این افزایش طبیعی باشد و بیش از حد نباشد چون هر چه وزنتان بیشتر شود فشار بیشتری به رگ هایتان وارد می کنید.

• جوراب واریس

جوراب های واریسی که مخصوص دوران حاملگی هستند می توانند باعث کاهش تورم رگ ها شوند و جریان خون را در پاها بهبود ببخشند.

• تغذیه مناسب و سالم

استفاده از میوه و سبزیجات و غذاهایی که فیبر زیادی دارند، همچنین نوشیدن مایعات و آب کافی و کم مصرف کردن نمک باعث می شود تا تورم کمتری ایجاد شود.

• خودداری از نشستن و ایستادن طولانی مدت 

سعی کنید در طول روز تحرک کافی داشته باشید و مدام در یک وضعیت ثابت و یکنواخت نباشید و در صورتی که مدتی ایستاده یا نشسته اید، تغییر وضعیت دهید.

• انجام نرمش و ورزش های سبک و مناسب

سعی کنید در طول روز پیاده روی یا یوگا یا نرمش های سبکی که به تقویت عضلات پا کمک می کنند را انجام دهید.

• استراحت و خواب کافی

استراحت و خواب کافی باعث حفظ انرژی و تقویت سیستم بدنی شما در مقابل بیماری ها خواهد شد.

• دوری از استرس و فشار کاری

سعی کنید از انجام فعالیت های سنگین و پرفشار اجتناب کنید و آرامش ذهنی و بدنی خود را حفظ کنید.

اگر چه انجام این راهکارها تا حد زیادی می تواند باعث جلوگیری از واریس در دوران بارداری شود اما مشورت با پزشک در خصوص مصرف داروها یا مکمل های مورد نیاز و همچنین برنامه ورزشی و رژیم غذایی نیز می تواند سودمند و مفید واقع شود.

سبک زندگی و عادت های سالم پیشگیری کننده واریس

عادت های ناسالم و غلط می توانند باعث ایجاد و پیشرفت بیماری واریس شوند. پس با جایگزین کردن عادت های درست و سالم می توانیم از آن جلوگیری کنیم. در ادامه به برخی از این عادت ها اشاره خواهیم کرد:

• تغذیه سالم

مصرف غذاهایی با فیبر بالا مانند میوه، سبزیجات و غلات و عدم مصرف غذاهای فرآوری شده بسیار سودمند می باشد. این رژیم غذایی باعث سلامت دستگاه گوارش و عدم ابتلا به یبوست (که خود از عوامل تشدید کننده واریس پا و مقعدی می باشد) خواهد شد.

• کاهش مصرف نمک

سدیم موجود در نمک می تواند باعث جمع شدن آب در بدن شود و بنابراین فشار بیشتری به عروق و رگ ها وارد خواهد شد.

• کنترل وزن

سعی کنید همیشه وزن متناسبی داشته باشید زیرا اضافه وزن و چاقی فشار زیادی به رگ های بدن وارد خواهد کرد و احتمال ابتلا به این بیماری را افزایش خواهد داد.

• پوشیدن لباس های راحت

پوشیدن لباس های تنگ به خصوص شلوار و جوراب های ساق بلند و حتی کفشی که  به بدن و پاها فشار می آورند به مرور زمان اثرات نامطلوبی روی رگ ها و عروق شما خواهد داشت. پس سعی کنید لباس های راحت و مناسب بپوشید.

• ورزش مناسب واریس

روزانه ۳۰ دقیقه فعالیت بدنی متوسط علاوه بر این که باعث سلامت و تندرستی بدن شما خواهد شد، در جلوگیری از ابتلا به تورم عروق نیز بسیار کمک کننده خواهد بود.

البته حتما این نکته را در نظر داشته باشید که ورزش های سبک و کم فشاری مثل پیاده روی، شنا و ... برای واریس توصیه می شوند و از انجام فعالیت ها و ورزش هایی که فشار زیادی روی پاها ایجاد می کنند اکیدا خودداری کنید. چون نه تنها به پیشگیری و بهبود شما کمکی نخواهند کرد بلکه باعث تشدید و بدتر شدن علائم نیز خواهند شد.

در مقاله بهترین ورزش برای درمان و جلوگیری از واریس پا به طور کامل در مورد ورزش های مناسب و نامناسب واریس پا توضیح دادیم. همچنین یک سری ورزش ها که برای واریس پا بسیار مفید بودند را در یک فیلم آموزش دادیم.

آیا پماد واریس موثر است؟

استفاده از پماد واریس یکی از راهکارهایی است که معمولا برای پیشگیری یا درمان این بیماری توسط خود بیماران انجام می شود. زیرا به نظر راحت ترین راه به نظر می آید. اما پماد واریس نمی تواند جایگزین درمان شود و یا از پیشرفت واریس جلوگیری کند.

این پماد یا کرم های موضعی بیشتر جنبه تسکین دهنده دارند و برای کاهش علائم سنگینی، درد و تورم پاها به کار می روند. پس با مصرف خودسرانه این پمادها نمی توانید اقدام به درمان این بیماری کنید.

درمان خانگی واریس آیا امکان پذیر است؟

جواب این سوال بستگی به نوع، شدت، سابقه بیماری و تشخیص پزشک دارد. در واقع راهکارهای خانگی بیش از آن که جنبه درمانی داشته باشند، می توانند بیشتر جنبه التیام دهندگی و یا پیشگیری کننده را داشته باشند. 

بنابراین اگر شدت بیماری شما زیاد است و یا مدت زیادی است که از آن رنج می برید بهتر است به جای درمان خانگی به فکر این باشید که هر چه زودتر تحت درمان جدی قرار بگیرید. دریافت نوبت از یک کلینیک فوق تخصصی واریس می تواند انتخاب خوبی برای شروع درمان باشد.

استفاده از روغن سیاه دانه جهت ماساژ پاها، استفاده از یخ و آب نمک و قرار دادن پاها در آن، خوردن دم نوش هایی مثل چای سبز که خاصیت ضدالتهابی برای عروق و رگ ها دارند از مواردی هستند که در زمینه درمان و شاید بهتر است بگوییم پیشگیری خانگی توصیه شده اند.

اما همان طور که گفته شد هیچکدام از این روش ها نمی توانند جایگزین قطعی و مناسبی برای درمان باشند.

سوالات متداول

۱- چطور می توانم از واریس پا پیشگیری کنم وقتی مجبور هستم در طول روز مدت زمان طولانی بایستم؟

سعی کنید مدام حالت بدنی خود را بین نشستن و ایستادن تنظیم کنید، در حال حرکت باشید و قدم بزنید، اضافه وزن نداشته باشید، رژیم غذایی سالم و نوشیدن مایعات را فراموش نکنید و به مدت چند بار در طول روز پاهای خود را به مدت چند دقیقه بالاتر از سطح قلب خود قرار دهید.

۲- آیا با وجود ژنتیک و سابقه خانوادگی می توانم از ابتلا به واریس پا جلوگیری کنم؟

حتی با وجود استعداد ژنتیکی با انجام دادن نکاتی که در مقاله گفته شد می توانید خطر یا شدت واریس را به حداقل برسانید. در واقع ژنتیک، پتانسیل ابتلا را مشخص می کند اما سبک زندگی شما تعیین کننده زمان و شدت بروز آن است.

۳- مهم ترین نکات برای پیشگیری از واریس چه مواردی هستند؟

داشتن وزن مناسب و حفظ آن، ورزش منظم، اجتناب از نشستن یا ایستادن طولانی مدت و بالا بردن پاها به مدت چند بار در طول روز. همچنین چکاپ دوره ای توسط پزشک متخصص برای شناسایی نارسایی های خاموش وریدی در مراحل اولیه به خصوص اگر از نظر ژنتیکی مستعد می باشید، می توانند از جمله مهم ترین نکات در پیشگیری از واریس باشند.

۴- پیاده روی برای پیشگیری از واریس مفید است؟

بله، یکی از فعالیت هایی که برای واریس و پیشگیری از آن بسیار مفید است، پیاده روی می باشد. سعی کنید در طول روز حداقل ۳۰ دقیقه پیاده روی داشته باشید.

۵- آیا پمادهای واریس می توانند موثر باشند؟

پمادها و کرم ها عمدتا جنبه تسکینی دارند و نمی توانند رگ های گشاد شده یا واریسی را درمان یا از بروز آن ها به طور قطعی جلوگیری کنند.